Kalima

BIHAR

Ikasgelako leihotik zerua iluna ikusten zen, beltza. Hodeiak poliki mugitzen ziren, eskuinetik eskerrera, zama izugarria zeramatela. Euri zaparradak noiznahi. Eguraldi berdea benetan. Barruan isiltasuna eta tentsioa, denak burua makurtuta idatzi eta idatzi. Azterketa garaia zen. Notak banatu, batzuentzako poza, besteentzako tristura, baina hori bai denentzat oporrak, botatako malko eta izerdi guztiak eguzkiaren beroan ahaztu ahal izateko.
Goi goienean da eguzkia, udako solstizioa bertan dugu eta nabari egiten da. Ekainaren hogeita bataren inguruan gertatzen den fenomeno honi ezker gure izarrik boteretsuena, eguzkia alegia, punturik gorenean ikusteko parada izango dugu, urteko egunik luzeena eta gaurik motzena izango da. Egun horretatik aurrera eguzkia ekliptikaren aldapan behera hasiko da, poliki-poliki hurrengo urtaroaren sarrera prestatzeko bidea jorratuz.
Unibertsoaren dinamika horretan bizi gara. Han, zorionez behar bada, ez du teknologia berrien indarrak eragiten, eta modernizazioaren ondorioek ere ez. Gure eguzki sistemak bere bidea jarraitzen du hutsik egin gabe, milioika urtetan zehar. Honengatik hain zuzen ere, oraindik zeru aldera begiratzean, unibertsoaren handitasunak liluratu egiten gaitu eta neurri batean beldurtu ere, ezezagunari diogun beldurra sentiaraziz.
Lilura eta beldur hori bera sentitzen zuten gure arbasoek unibertsoaren mugimenduak behatzen zituztenean. Udako solstizioaren aurrean eguzkiaren botereaz ohartzen ziren bereziki. Eguzkiaren gainbeheraz kontzienteak izanik, suak pizten zituzten ekainaren hogeita batean, indar emateko eta bere presentzia indartzeko. Naturatik gu baino gertuago bizi ziren haiengandik zenbait ohitura iritsi zaizkigu, eta horien artean San Juan Sua dugu. Guk, beraiek bezala, udako solstizioaren etorrera suak piztuz ospatuko dugu.
Baina suak ere garbitasuna adierazi nahi du, hau da, urte horretan izandako gorabeheren alde ezkorra sutara botatzeko aukera, txarra den guztia suak kiskal dezan, gure bizitzatik desagerraraziz. Beraz, suaren aurrean jarriaz, isiltasun une batez pentsakor geldituko gara betetzeke ditugun nahiak eta desioak lortzeko.
Bihar, kalean, haurren zalapartak adituko dira egurrak eta trasteak biltzen dituzten bitartean. Auzolanean, eta helburu bakar batez, jo eta ke, gelditu gabe, arituko dira, aurrera eta atzera, gauzak garraiatzen, beraien belarmeta osatzeko. Kalean erre usaina, gaurik motzenean. Bihar.